नागपूरमध्ये गती शक्ती टर्मिनल कोळसा मालगाडी पहिल्यांदा रवाना झाली आहे. या नव्या टर्मिनलमुळे रेल्वे मालवाहतुकीत मोठा बदल होणार असून, स्थानिक उद्योगांना फायदा होणार आहे.
नागपूर: दक्षिण पूर्व मध्य रेल्वेच्या नागपूर विभागात नव्याने विकसित करण्यात आलेल्या गती शक्ती मल्टी-मोडल कार्गो टर्मिनल (GCT) मधून प्रथमच कोळशाची मालवाहतूक सुरू करण्यात आली आहे. यामुळे प्रादेशिक व्यापार व वाहतूक क्षेत्राला गती मिळणार असल्याचे सांगण्यात येते.
या गती शक्ती टर्मिनल कोळसा मालगाडीमुळे रेल्वेला मोठे उत्पन्न मिळाले आहे. नागपूर विभागातील हा टर्मिनल गती शक्ती टर्मिनल कोळसा वाहतुकीसाठी एक महत्त्वाचा केंद्रबिंदू ठरेल.
या टर्मिनलच्या सुरूवातीसह रेल्वेच्या मालवाहतुकीत सुलभता येणार असून, एक्सपोर्ट-इम्पोर्ट लॉजिस्टिक्स आणि स्थानिक उद्योगांना मोठा फायदा होणार आहे. रेल्वे अधिकाऱ्यांनी सांगितले की, हा प्रकल्प PM गतीशक्ती योजनेअंतर्गत उभारण्यात आला असून, यामुळे स्थानिक आर्थिक विकासाला चालना मिळेल.
रेल्वे विभागाने यासाठी जस्ट इन टाइम (Just-in-Time) तत्त्वावर आधारित मालवाहतूक सेवा सुरू केली आहे. स्थानिक व्यवसायिक, उद्योगधंदे आणि शेतकरी यांना यातून फायदा होणार असून, नागपूर हे आगामी काळात महत्त्वाचे मालवाहतूक केंद्र ठरणार आहे.
गती शक्ती योजना अंतर्गत नागपूरमधील नवीन कार्गो टर्मिनलमधून पहिली कोळसा मालगाडी रवाना करण्यात आली असून, रेल्वेच्या उत्पन्नात वाढ झाली आहे. यामुळे उद्योग व वाहतूक क्षेत्राला चालना मिळणार आहे.
या टर्मिनलमुळे नागपूरला देशातील प्रमुख लॉजिस्टिक हब बनण्याचा देखील मार्ग मोकळा होईल. या सुविधांमुळे मालवाहतूक वेगाने वाढेल आणि वाहतूक खर्चातही बचत होईल, ज्याचा फायदा स्थानिक व्यापाऱ्यांना आणि उत्पादन क्षेत्राला होईल. तसेच, यामुळे रोजगारनिर्मितीही होणार आहे. स्थानिक बाजारपेठेतील वस्तू जलद आणि सुरळीत रीतीने पोहोचविण्याच्या दृष्टीने या टर्मिनलची भूमिका अत्यंत महत्त्वाची राहील.
रेल्वे प्रशासनाने या टर्मिनलमध्ये डिजिटल तंत्रज्ञानाचा वापर करून मालवाहतूक प्रक्रियेत सुधारणा केली आहे. यात मालवाहतूक ट्रॅकिंग सिस्टीम, वेअरहाऊस व्यवस्थापन आणि इलेक्ट्रॉनिक डॉक्युमेंटेशनचा समावेश आहे, ज्यामुळे वेळेवर माल पुरवठा होण्याची खात्री होईल. यामुळे ग्राहकांना आणि उद्योगांना अधिक विश्वासार्ह सेवा मिळेल.
तसेच, या टर्मिनलच्या माध्यमातून नागपूरमधील स्थानिक उत्पादकांना त्यांचे मालवाहतूक खर्च कमी करता येईल, ज्यामुळे त्यांची स्पर्धात्मकता वाढेल. या टर्मिनलमुळे पर्यावरणीय फायद्याही होणार आहेत कारण ट्रक वाहतुकीच्या तुलनेत रेल्वे मालवाहतूक अधिक पर्यावरणपूरक मानली जाते. त्यामुळे प्रदूषण कमी होण्यास मदत होईल.
नागपूर शहराच्या दृष्टीने हा टर्मिनल आर्थिक प्रगतीचा महत्त्वाचा टप्पा ठरेल. यातून स्थानिक तसेच राष्ट्रीय पातळीवरील व्यवसायांना मोठी मदत होणार आहे. नागपूर क्षेत्रातील औद्योगिक विकासाला नव्या गतीने चालना मिळेल आणि रोजगार निर्मितीचे नवीन दरवाजे खुले होतील. याशिवाय, या टर्मिनलच्या यशस्वी कार्यान्वयनानंतर भविष्यात आणखी विविध मालवाहतूक सेवा येथे सुरु करण्याची योजना रेल्वे प्रशासनाने आखली आहे.
यामुळे नागपूर आणि आसपासच्या प्रदेशाचा व्यापारी आणि औद्योगिक नकाशा अधिक विस्तृत आणि सक्षम होईल, तसेच देशातील एक महत्त्वाचे लॉजिस्टिक हब म्हणून नागपूरचे स्थान अधिक दृढ होईल. स्थानिक विकासासोबतच, देशाच्या अर्थव्यवस्थेचा देखील मोठा फायदा होणार आहे, असा विश्वास रेल्वे विभागाच्या अधिकाऱ्यांनी व्यक्त केला आहे.
The Singareni Collieries Company Limited (A Government Company)
